Biesbosch.nu

Magazine februari 2014


 

Terug naar inhoudsopgave

Mirakelse moeilijkheden VI
(Dekselse panlatten)

Henk van de Graaf

In 2009 startte ik een onderzoek naar een opgedoken manuscriptkaart uit 1545. Om onderstaand 'mirakelse moeilijkheid' met betrekking tot het onderzoek te kunnen begrijpen is het zaak om eerst het artikel 'De Donkerslootse twisten' elders in dit magazine te lezen.

Tijdens het onderzoek naar het hoe en waarom van de kaart stuitte ik op een aantal problemen waar ik u graag deelgenoot van wil maken. Enerzijds wil ik u laten zien hoe historische onderzoek in zijn werk gaat en anderzijds hoop ik dat anderen mij weer op een spoor kunnen zetten.

Diepgaand historische onderzoek is vaak eenzaam werk. Ik zou graag zien dat er meer openheid en contact is tussen de mensen die bezig zijn met historische onderzoek. Het ontbreekt vaak aan vertrouwen en ik merk dat de oudere generatie vaak elkaars werk direct voorziet van negatieve commentaren in plaats van elkaar te ondersteunen. Met deze rubriek hoop ik iets op gang te brengen; meer uitwisseling van informatie tussen mensen die bezig zijn met de locale/regionale geschiedenis.
Historische publicatie, en dan met name de locale, is van niet onderschat belang. Het plaats de bewoners van het betreffende gebied in een historische perspectief.

Henk van de Graaf

Gorkumse Donkerslootkaart. Foto Geert Ouweneel.

Dat oude kerkhof

Leidse Donkerslootkaart. Copyright Univ. Leiden.

De kapel

Processtuk. Foto Henk van de Graaf.

De teksten

De Donkerslootse twisten
(440 jaar gesteggel en gekrakeel)
Henk van de Graaf
Dekselse panlatten  

In deel 1 van deze serie 'Mirakelse moeilijkheden' probeerde ik meer duidelijkheid te krijgen over onderdelen van het voormalige kasteel Souburgh zoals afgebeeld op de Gorkumse kaart.
Een van de moeilijkheden was het duiden van de kruisconstructie op het dak van het kasteel.
De vraag was of het hier ging om een schoorsteen (met rook), een afweerkruis tegen slechte geesten of een duiventil. Ook het nummer '18' kwam hierbij aan de orde, iets wat me onwaarschijnlijk leek, maar niet uit te sluiten.

Zie hier het hele artikel...

Recent stuitte ik op een tekening van Hendrick Avercamp (1595-1634) die me direct deed denken aan Hof te Souburgh. De tekening heeft sterke gelijkenissen met het resterende deel van het kasteel wat volgens de Gorkumse kaart in 1545 nog overeind staat.

Landhuis met zaaier in het veld, Hendrick Avercamp (1595-1634).
Op het dak zijn latten aangebracht waarschijnlijk om de dakbedekking op zijn
plaats te houden bij veel wind.
Bron: Rijksmuseum RP-T-1879-A-21

De tekening van Averkamp schetst een landelijk beeld met een zaaiende boer, vrouw met kind, voorbijgangers en een oude man met stok. Op de voorgrond twee varkens die er in die tijd duidelijk anders uitzagen dan de doorgefokt exemplaren die we tegenwoordig kennen. Buitenlopen is er al helemaal niet meer bij.

Op het dak van dit landhuis zijn daklatten te zien waarbij ik het vermoeden heb dat deze ter versteviging van de dakbedekking zijn aangebracht. Dit verklaard dan een deel van de mirakelse moeilijkheid over de constructie op het dak van kasteel Souburgh.
De deksels moeilijkheid die over blijft is, wat toch die vermaledijde tekens in het kruis zijn?

Copyright Gemeente archief Gorinchem, inv. nr 92, foto's Geert Ouweneel (HVWA). compliatie Henk van de Graaf.

Uitsnede van de Gorkumse kaart met 'Subborch mit des nes'
'nes' is de naam van het naast het kasteel gelegen landje dat ermee 'in verbinding staat'.
Rechtsonder een mooie, vroege afbeelding van de Souburgsche molen.
Wat betekenen de krabbeltjes op het kruis wat boven het dak uitsteekt.
Copyright Gemeente archief Gorinchem, inv. nr 92, foto's Geert Ouweneel (HVWA).

Henk van de Graaf

 

 

Terug naar inhoudsopgave

Niets uit deze pagina mag worden gepubliceerd zonder toestemming van de auteur(s).
Ongevraagd gebruik van andermans beeldmateriaal is strafbaar.
2014 Biesbosch.nu