Biesbosch.nu

Magazine februari 2013

Terug naar inhoudsopgave

Reigers in de Biesbosch
deel
5
: Koereiger 
Jacques van der Neut

Alhoewel geen broedvogel in de Biesbosch is de koereiger (Bubulcus ibis) soms te vinden als dwaalgast in De Biesbosch. De naam van de vogel is te verklaren doordat de reiger vaak te vinden is in de buurt van vee omdat grazers vaak kikkers, muizen en insecten verjagen in hun zoektocht naar voedsel ( Engelse naam = Cattle Egret ). Liefst is witte vogel te vinden tussen andere reigers. De 'witte' vogel heeft een prachtig bruinrood broedkleed.

Koereiger. Copyright Jaques van der Neut.

Koereiger  (Bubulcus ibis)
(Copyright Jacques van der Neut)

Koereigers in de Biesbosch zijn en blijven een zeldzaamheid. Af en toe duiken de gracieuze reigers wel in het zoetwatergetijdengebied op. Zo verbleef er in 2010 (augustus) een groep van zeven koereigers in de Hengstpolder. De vogels liepen tussen de poten van het vee door en pikten daar allerlei insecten weg. Nog niet eerder werd er zo'n grote groep in ons land gezien. De andere waarneming dateert uit 2009 (juni). Boswachters van Staatsbosbeheer ontdekten toen drie vogels in broedkleed (met oranje kuif, rode snavel en poten) op de Sassenplaat in het Hollandsch Diep. In de dagen erna werd er echter geen spoor meer van de vogels ontdekt. Andere witte reigers zoals de kleine- en de grote zilverreiger zijn vooral in de Zuid Hollandse delta onderhand bijna 'gewoon' te noemen. Gaat het met de koereiger dezelfde kant op? Die kans is niet ondenkbeeldig, gezien de ontwikkelingen in Frankrijk waar het aantal broedparen de laatste jaren een stijgende lijn vertoont..

Koereiger. Copyright Alfons van Bokhorst.

Koereiger (Bubulcus ibis)
(Copyright Alfons van Bokhorst)

 

De koereiger is ongeveer vijftig centimeter groot en is een van de zeldzamere reigersoorten, hoewel de waarnemingen de laatste jaren wel toenemen. De kleine, witte reiger is veel minder afhankelijk van water dan de andere soorten reigers. Koereigers verblijven bij voorkeur in weilanden, cultuurgronden en graslanden, waar de aanwezigheid van vee een belangrijke rol speelt. De koereigers scharrelen hierbij tussen de poten van koeien en doen zich te goed aan insecten die door het vee worden opgejaagd. Verder is het van koereigers bekend dat zij soms een stukje 'meerijden' op de rug van een paard of een schaap.

Een koereiger in het broedseizoen ziet er oogstrelend uit. Aan de kuif, op de rug en op de borst hangen dan oranje sierveren. De poten en de snavel zijn in deze periode dieprood getint. Een enkele keer worden er rondom De Biesbosch ook koereigers met zo'n opvallend broedkleed gesignaleerd. De koereiger heeft zich in Nederland ontwikkeld van vooral voorjaars- en wintervogel tot een echte jaarvogel. Over de gehele periode blijken Zuid-Holland, Zeeland en Noord-Holland de beste provincies om koereigers te zien. Groningen, Drenthe, Utrecht en Limburg komen er bekaaid vanaf. De koereiger staat in ons land bekend als een zeldzame broedvogel. Slechts twee keer werd met zekerheid een broedgeval vastgesteld. In 1998 mislukte een broedgeval in een aalscholverkolonie in De Wieden (Overijssel) en in 2006 nestelde er een paartje tussen blauwe reigers en kleine zilverreigers in de Braakman (Zeeuws-Vlaanderen). In het buitenland broeden koereigers in gemengde kolonies, meestal hoog in de bomen, samen met andere reigers, ooievaars, aalscholvers, slangenhalsvogels en heilige ibissen.

Koereiger. Copyright Jaques van der Neut.

Koereiger (Bubulcus ibis)
(Copyright Jacques van der Neut)


In Frankrijk maakt de koereiger hoogtijdagen door. Het aantal broedparen vertoont een stijgende lijn. Zo werden er in 1989 272 broedparen vastgesteld, verdeeld over vier kolonies. In 2000 was het aantal broedparen gestegen tot 7250 (57 kolonies) en 14.098 in 2007 (in 111 kolonies). De zwaartepunten liggen in het zuidwesten (Lanquedoc-Roussillon) en het zuidoosten (Camargue). In de Picardie, in het uiterste noordwesten, op een afstand van ongeveer 170 kilometer afstand van Zeeuws-Vlaanderen, vestigde zich in de loop van de tijd een kleine kolonie. In Frankrijk zoeken de koereigers tijdens het broedseizoen niet uitsluitend het gezelschap van grazend vee op. De witte reigers volgen ook graag boeren die aan het maaien of aan het ploegen zijn. Razendsnel happen de koereigers sprinkhanen en andere opvliegende insecten bij de tractor weg.

Meer info over en fotomateriaal van Jacques van der Neut vind je op: www.fotoneut.nl


Tekst: J. van der Neut
Reageer op dit artikel

.

Terug naar inhoudsopgave

Niets uit deze pagina mag worden gepubliceerd zonder toestemming van de auteur(s).
Ongevraagd gebruik van andermans beeldmateriaal is strafbaar
2013 Biesbosch.nu